قاقىلە: قاقىلەنىڭ تەبىئىيىتى ئىككىنچى دەرىجىدە قۇرۇق ئىسسىق بولۇپ، ئاشقازام-ئۈچەينى قۇۋۋەتلەش، تاماق سىڭدۈرۈش، كېكىرىك ھەيدەش، يەل ھەيدەش، ئۇسسۇزلۇقنى پەسەيتىش، ئىچ سۈرۈشنى توختىتىش قاتارلىق روللىرى بار( دىققەت: ئۈچەيدىكى نەملىكنى قۇرۇتىدۇ، ئۆپكىگە زىيان قىلىدۇ، تۈزەتكۈچىسى كەتىرا). قاقىلەنى يۇمغاقسۈت ئۇرۇقى، ئارپىنەدىيان بىلەن قۇرۇپ، شېكەر بىلەن سوقۇپ تالقان تەييارلاپ ئىچسە، ئىچ سۈرۈشنى توختىتىدۇ. قاقىلەنى خولىنجان بىلەن قوشۇپ سوقۇپ تالقان تەييارلاپ تالقاننى چىش مىلىكىگە سەپسە، چىش مىلىكى بوشاش ۋە ئېغىز ئىچىدىكى مۇدۇر-چاقىلىرىغا مەنپەئەت قىلىدۇ.

چۈشەندۈرۈشى 

      قاقىلە  بولسا  زەنجىۋىل ئائىلىسىدىكى ئېگىزلىكى 3 ~ 2 مېتىرغىچە ئۆسىدىغان كۆپ يىللىق سامان غوللۇق ئۆسۈملۈك، ئۆسۈملۈك ئىككى خىل بولىدۇ، ئۇنىڭ بىر ىلى چوڭراق كېلىدۇ. بۇ ئادەتتە «چوڭ قاقىلە» دېيىلىدۇ، يەنە بىرى كىچىكرەك كېلىدۇ. بۇ «كىچىك قاقىلە» دېيىلىدۇ)، چوڭ قاقىلىنىڭ قۇرۇتۇلغان پىششىق مېۋىسى بولۇپ، بۇ ئۆسۈملۈكنىڭ مېۋىسى «قاقىلە»، «قاقىلە» نامىدا دورىغا ئشلىتىلىدۇ.10-11- ئايلاردا مېۋىسى قىزىرىپ پىشقاندا يېغۋىلىنىدۇ.ئېلىمىزنىڭ يۈننەن، گۇيجۇ، گۇاڭشى قاتارلىق ئۆلكىلىرىدىن ھەمدە ھىندىستان، نېپال قاتارلىق ئەللەردىن چىقىدۇ.

خۇسۇسيىتى