نۇرغۇن كىشىلەرنىڭ نەزىرىدە، ئادەمنىڭ بەش ئەزاسى ئىچىدە چىراي قىممىتىگە نىسبەتەن چوڭ تەسىر كۆرسىتىدىغىنى، بىرىنچى بولۇپ يۈز شەكلى، ئۇندىن قالسا كۆزلىرى بولۇپ ھېسابلىنىدۇ. ئادەتتە، چىراي شەكلى گازىر شەكىللىك ياكى غاز تۇخۇمى شەكىللىك كەلگەنلەرنىڭ چىراي قىممىتى بەك ناچار بولۇپ كەتمەيدۇ. بۇندىن باشقا، كىشىلەر كۆزنى قەلب دېرىزىسى دەپ ئاتايدىغان بولۇپ، چوڭ ھەم نۇرلۇق كۆز، ئادەمنى تېخىمۇ روھلۇق كۆرسىتىدۇ.

　　لېكىن ئەمەلىيەتتە ئىسپاتلىنىشىچە، چىرايلىق كەلگەن كالپۇك شەكلىمۇ، ئادەمنىڭ چىراي قىممىتىگە چوڭ تەسىر كۆرسىتىدۇ؛ چۈنكى، ھازىر ئاساسەن ھەممە خانىم-قىزلار لەۋ سۇرۇخى ئىشلىتىدىغان بولغاچقا، ئەگەر كالپۇك شەكلى ياخشى بولمىسا، لاتاپىتىنى يۇقىرى كۆتۈرۈش ئۇياقتا تۇرسۇن، باشقىلارغا بىر خىل غەلىتە تۇيغۇ بىرىپ قويىدۇ. تۆۋەندە كۆپچىلىكنىڭ دىققىتىگە، ھەممە ئورتاق ئېتىراپ قىلىدىغان ئەڭ چىرايلىق تۆت خىل كالپۇك شەكلىنى تونۇشتۇرۇپ ئۆتىمىز.

گىلاس كالپۇك

　　گىلاس كالپۇك دېگەن بۇ ئىسىمدىنلا، نۇرغۇن كىشىلەر بىر قەدەر چىرايلىق بولغان گىلاستەك كىچىك ئېغىزنى ئىسىگە ئالىدۇ. بۇ خىل ئېغىز شەكلى، گىلاسقا ئوخشاش كىچىك، ئوماق ھەم چىرايلىق بولۇپلا قالماي، كالپۇكىمۇ نىسبەتەن پاقىراپ تۇرىدىغان ۋە نەملىكىنى يوقاتمىغان كۆرۈنىدۇ.

　　ئەگەر سىزنىڭ گىلاستەك كىچىك ئېغىزىڭىز بار بولسا، ئۇنداقتا لەۋ سۇرۇخىنى بەك قېنىق سۇۋىمىسىڭىزمۇ بولىدۇ، بولمىسا ئەكسىچە كالپۇكىڭىزنىڭ تەبىئىي گۈزەللىكىنى توسۇۋالىدۇ. ھەممىمىزگە تونۇشلۇق بولغان دىلرابانىڭ ئېغىزى دەل مۇشۇنداق گىلاس شەكىللىك ئېغىز بولۇپ، بۇ خىل كالپۇك شەكىلگە ئىگە خانىم قىزلار، لەۋ سۇرۇخىنى قېنىق سۈرسە بىر خىل نازاكەتلىك كۆرۈنىدۇ، لەۋ سۇرۇخىنى سۇس سۈرىسە، بىر خىل ساددا ھەم تەبىئىي چىرايلىق كۆرۈنىدۇ.
 

Mشەكىللىك كالپۇك

　　بۇ خىل كالپۇك شەكلى، يېقىندىن بۇيان نۇرغۇنلىغان قىزلار ئىنتىلىۋاتقان بىر خىل كالپۇك شەكلى بولۇپ، ئەسلىدە كالپۇكى بۇ خىل شەكىلدە بولمىسىمۇ، ئۇلار ھۆسىن تۈزەش ئارقىلىق بۇ خىل كالپۇكقا ئىگە بولۇشنى ياكى گىرىم قىلىش ئارقىلىق مۇشۇ خىل شەكىلدىكى كالپۇكقا ئوخشاش ئۈنۈم تۇيغۇسىغا ئىرىشىشنى ئويلايدۇ. بۇ خىل كالپۇكنىڭ ئالاھىدىلىكى، ئۈستۈنكى كالپۇك ياكى ئاستىنقى كالپۇك M شەكىلدە كەلگەن بولۇپ، ئوتتۇرا قىسىمدىكى كالپۇك ئېتى نىسبەتەن تولغان كېلىدۇ.

　　بۇندىن باشقا، بۇ خىل كالپۇكنىڭ ئېغىر بۇرجەك قىسىمى ئازراق يۇقىرىغا كۆتۈرلۈپ كەلگەچكە، قارىماققا سىزىق تۇيغۇسى نىسبەتەن مول كېلىدۇ ھەمدە بىز شەرقلىقلەرنىڭ ئىستېتىك قارىشىغا ئۇيغۇن كېلىدۇ. جاڭ يۈچىنىڭ كالپۇكى، بىر قەدەر چىرايلىق بولغان M شەكىللىك كالپۇك بولۇپ، ئۇنىڭ كالپۇك ئېتى گەۋدىلىنىپ چىققان ھەمدە قوش M شەكىللىك ئەگرى سىزىق نامايەن قىلغان. شۇڭا ئۇ لەۋ سۇرۇخى سۈرىگەن ۋاقىتتا ناھايىتى تەنناز ھەم نازاكەتلىك كۆرۈنىدۇ.
 

كۈلۈمسىرىگەن كالپۇك

　　بۇ خىل كالپۇك شەكلىمۇ، يېقىنقى مەزگىللەردىن بۇيان بىر قەدەر كۆپ تىلغان ئېلىنىدىغان كالپۇك شەكلى بولۇپ قالدى. ئەمەلىيەتتە، كۈلۈمسىرەۋاتقاندەك بىلىنىدىغان بۇ خىل كالپۇك شەكلى، M شەكىللىك كالپۇكنىڭ بىر خىلى بولۇپ، ئۇنىڭ ئالاھىدىلىكى، كالپۇكنىڭ ئوتتۇرا قىسىمى بىلەن ئېغىز بۇرجىكى تەرەپتىكى قىسىمىنى بىر قەدەر ئوخشىشىپ كېتىدۇ، ئاساسى جەھەتتىن ئوخشاش بىر سىزىق ئۈستىدە كېلىدۇ ياكى كالپۇكنىڭ ئوتتۇرا قىسىمىدىن يۇقىرى بولغان ئورۇندا كۆرۈنىدۇ. بۇنىڭدا، سىزدە ھېچقانداق چىراي ئىپادىسى بولمىسىمۇ، ئەمما ئادەمگە بىر خىل كۈلۈمسىرەۋاتقاندەك تۇيغۇ بىرىدىغان كۆرۈنىدۇ.

　　بۇ خىل كالپۇك شەكلىگە ئىگە كىشىلەر، كۆپىنچە كىشىگە بىر قەدەر مۇلايىم ھەم چىقىشقان تەسىر بىرىدۇ. چىن شۇنىڭ كالپۇكى دەل مۇشۇ خىلدىكى كالپۇك بولۇپ، ئۇنىڭ چىراي شەكلى ۋە بەش ئەزاسى ئەسلىدە سىزىق تۇيغۇسى ئېنىق ئەمەس، لېكىن بۇ خىل مۇلايىملىق تۈسىگە ئىگە كالپۇك شەكلىگە ئىگە بولغانلىقى ئۈچۈن، ئۇنىڭ ئادەمگە بىرىدىغان تەسىرى ئۇنداق ھاكاۋۇر ۋە سۇغۇق مىجەز بىلىنمەيدۇ.
 

ئۆلچەملىك كالپۇك

　　ئەڭ ئالقىشقا ئىرىشىدىغىنى، تەبىئىيلا ئۆلچەملىك كالپۇكتۇر. ئۆلچەملىك كالپۇكنىڭ ئالاھىدىلىكى، ئاستى ئۈستى كالپۇكنىڭ قېلىنلىق دەرىجىسى نورمال، ئاستى ئۈستى كالپۇكنىڭ كەڭلىك دەرىجىسى ناھايىتى ماسلاشقان كېلىدۇ.

　　ۋاڭ زۇ شىيەننىڭ كالپۇكى، بىر قەدەر چىرايلىق بولغان ئۆلچەملىك كالپۇك بولۇپ، بۇ خىل كالپۇكقا ئۇنىڭ كۆزلىرى ۋە ئۆزگىچە لاتاپىتى قوشۇلۇپ، ئۇنى تولىمۇ نازاكەتلىك كۆرسىتىدۇ. بۇندىن باشقا، ئۆلچەملىك كالپۇك شەكلى، ھۆسىن تۈزەپ ياسالغان كالپۇكلار يىتەلمەيدىغان بىر خىل كالپۇك شەكلىدۇر.